Асан Джалилов
Қазақстанда әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының бағасын тұрақтандыру мақсатында бірқатар нақты шаралар қабылданып жатыр. Бұл мәселе Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғариннің төрағалығымен өткен Үкімет отырысында қаралды.
Ресми мәліметтерге сәйкес, елде инфляцияның баяулау үрдісі алтыншы ай қатарынан сақталып отыр. Егер өткен жылдың қыркүйегінде инфляция деңгейі 12,9% болса, 2026 жылдың наурызында ол 11,0%-ға дейін төмендеген. Бұл нәтижеге табиғи монополиялар саласында шығындарды оңтайландыру арқылы қол жеткізілген.
Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік бағасын ұстап тұру үшін қосымша шаралар қарастырылған. Атап айтқанда, 31 түрлі өнім өндірушілері үшін электр энергиясы мен теміржол тасымалы тарифтері 70%-ға дейін төмендетіледі.
2026 жылғы наурыз айының қорытындысы бойынша азық-түлік инфляциясы 11,7%-ды құрап, біршама төмендегені байқалады. Ал сәуір айының алғашқы аптасында әлеуметтік маңызы бар өнімдер бағасының жалпы өсімі тіркелмеген. Бірқатар тауарлардың бағасы төмендеген: қияр, пияз, қырыққабат, сондай-ақ балық, қызанақ, ұн және күнбағыс майы арзандаған.
Бағаны тұрақтандыру мақсатында Сауда және интеграция министрлігі Мал шаруашылығы одағымен меморандум әзірлеуде. Бұл құжат жыл соңына дейін ет өнімдерінің белгілі бір түрлеріне шекті бағалар енгізуді көздейді.
Маусымаралық кезеңде көкөніс тапшылығын болдырмау үшін Қазақстан делегациясы Өзбекстанға жұмыс сапарымен барды. Құрамында мемлекеттік органдар мен ірі сауда желілерінің өкілдері болған делегация өзбек кәсіпорындарымен келіссөздер жүргізді.
Кездесулер нәтижесінде Қазақстан нарығына өнім жеткізуді арттыру жөнінде келісімдер жасалды. Атап айтқанда, пилоттық жоба аясында 1,4 мың тонна сәбіз және 400 тонна қырыққабатты көтерме нарықтағы бағадан төмен деңгейде жеткізу жоспарланып отыр. Жеткізу «жасыл дәліз» тетігі арқылы жүзеге асырылады, ал өнім сапасын өзбек тарапы бақылайды.
Сонымен қатар тараптар екі ел арасындағы тауар айналымын кеңейту және импортқа қажетті өнімдер тізбесін нақтылау мәселелерін талқылады.
Ауыл шаруашылығы министрлігінің мәліметінше, қазіргі таңда өңірлік тұрақтандыру қорларында өткен жылдан қалған 29,5 мың тонна көкөніс бар. Бұдан бөлек, 13,1 мың тонна ерте пісетін өнім жеткізу бойынша келісімшарттар жасалып жатыр. Оның басым бөлігі Түркістан облысының шаруаларынан қамтамасыз етіледі.
Жалпы алғанда, қабылданып жатқан шаралар ішкі нарықты азық-түлікпен тұрақты қамтамасыз етуге және бағаның күрт өсуіне жол бермеуге бағытталған.
