Асан Джалилов
Бүгін көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, қазақ елінің ХХ ғасырдағы даму бағытын айқындаған ірі тұлға — Дінмұхамед Ахметұлы Қонаевтың туған күні. Ол 1912 жылы 12 қаңтарда Верный қаласында дүниеге келіп, бүкіл ғұмырын ел басқару ісіне, Қазақстанның экономикалық, ғылыми және мәдени дамуына арнады.
Дінмұхамед Ахметұлы 1955–1960 жылдары Қазақ КСР Министрлер Кеңесінің төрағасы, ал 1960–1962 және 1964–1986 жылдары Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің Бірінші хатшысы қызметтерін атқарды. Осы ширек ғасырға жуық кезеңде Қазақстан Кеңес Одағы құрамындағы ең ірі әрі қарқынды дамыған республикалардың біріне айналды.
Қонаев басшылық еткен жылдары республикада ауқымды индустриялық серпіліс жүзеге асты. Түсті металлургия, көмір, мұнай-газ және энергетика салалары стратегиялық деңгейде дамыды. Екібастұз, Рудный, Теміртау, Жезқазған, Балқаш, Шевченко (қазіргі Ақтау), Арқалық, Кентау, Жаңатас, Степногорск сынды ондаған жаңа қалалар мен өндірістік орталықтар бой көтерді. Қазақстан бүкілодақтық көлемде мыс, қорғасын, мырыш, хром және көмір өндіруде алдыңғы орындарға шықты.
Ғылым саласында Қонаевтың орны айрықша. Ол техника ғылымдарының докторы, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі әрі 1950-жылдары оның президенті болды. Республикада ғылыми институттар желісі кеңейіп, ұлттық ғылыми кадрлар қалыптасты. Қонаев 100-ден астам ғылыми еңбек жазып, ғылым мен өндірісті ұштастыруға ерекше мән берді.
Әлеуметтік және мәдени салада да ірі өзгерістер жасалды. Алматы қаласында Үкімет үйі, Ғылым академиясы, Республика сарайы, «Медеу» спорт кешені, Ұлттық кітапхана, мәдениет және спорт сарайлары салынды. Тұрғын үй құрылысы кеңейіп, білім беру, денсаулық сақтау және мәдени инфрақұрылым республика бойынша дамыды.
Дінмұхамед Қонаев — үш мәрте Социалистік Еңбек Ері, сегіз Ленин орденінің иегері, ел тарихында ірі реформатор әрі ұлттық кадрларды қолдаған көреген басшы ретінде қалды. Оның ел дамуына қосқан үлесі мен тарихи мұрасы Қазақстанның жаңа дәуірдегі қалыптасу жолымен тығыз байланысты.
